سایر
مجید مختاریان پور؛ محمدحسین حاجی آبادی؛ علیاصغر پورعزت
چکیده
برنامههای توسعه موتورمحرک و پیشرفت بسیاری از کشورها بوده است اما شواهد و بررسی ها در طول بیش از هفت دهه طراحی و اجرای برنامه های توسعه و عمرانی در ایران نشان می دهد سهم شکستها بسیار بیشتر از موفقیتها بوده است این برنامهها اغلب فاقد سیستم ارزیابی دقیق و جامع هستند که بتواند بهطور مؤثر میزان تحقق اهداف و اثربخشی آنها را مورد ...
بیشتر
برنامههای توسعه موتورمحرک و پیشرفت بسیاری از کشورها بوده است اما شواهد و بررسی ها در طول بیش از هفت دهه طراحی و اجرای برنامه های توسعه و عمرانی در ایران نشان می دهد سهم شکستها بسیار بیشتر از موفقیتها بوده است این برنامهها اغلب فاقد سیستم ارزیابی دقیق و جامع هستند که بتواند بهطور مؤثر میزان تحقق اهداف و اثربخشی آنها را مورد بررسی قرار دهد. فقدان سیستمی هماهنگ و یکپارچه موجب میشود که نتایج و دستاوردهای آنها بهطور شفاف و مستند قابل ارزیابی نباشد و از این رو تصمیمگیریهای آتی برای بهبود با چالشهای زیادی روبهرو گردد. در این راستا، پژوهش حاضر با هدف تدوین مؤلفههای سیستم ارزیابی برنامههای توسعه جمهوری اسلامی ایران انجام شده است و به دنبال پاسخ به این مسأله است که چگونه میتوان مؤلفههای مؤثر و شاخصهای مناسب برای ارزیابی برنامههای توسعه کشور را شناسایی و تدوین کرد تا این برنامهها بهطور کارآمد و هدفمند به اهداف کلان کشور نزدیکتر شوند. به منظور دستیابی به این هدف، روند پژوهش های صورت گرفته از سال 1976تا اوایل سال 2025 با استفاده از تحلیل کتاب سنجی و با کمک نرم افزار وس ویور مورد سنجش قرار گرفت. در این پژوهش، شاخصهای ارزیابی برنامه های توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران مورد تحلیل قرار گرفت و در چهار خوشۀ شفافیت و حکمرانی خوب (شامل شفافسازی، نظارت مستقل، شفافیت دولت مردان، جلوگیری از فساد و ناکارآمدیها)، تحلیل و فناوری (تحلیل دادهمحور، نقش فناوری، داده کاوی، شبیهسازی و سامانههای آنلاین)، مشارکت و جامعه مدنی (نقش مردم، اجماع جامعه، مطالبهگری عمومی، نظارت مشارکتی) و ارزیابی وخطمشیگذاری (برنامهریزی دقیق، سیاستهای بالادستی، فرآیند سیستماتیک ارزیابی، تدوین گزارشهای تلفیقی) خوشهبندی شد.
